گل نیلوفر یکی از گیاهان زیبا و فوق العاده جذاب است. نیلوفر گلی پیچنده بوده و اغلب به عنوان یک گیاه رونده روی دیوار منازل مورد استفاده قرار می گیرد. این گیاه به نام های مختلفی مانند: گل نیلوفر و پیچک نیلوفر نیز نامیده میشود. این گل زیبا در دنیا به نام گل مورنینگ گلوری شهره است. این گیاه را می توان به شکل درختچه های دائمی یا یکساله، پیچنده و بالا رونده و همیشه سبز مشاهده کرد. این گیاه دارای گل های شیپوری مانند بسیار زیبا با رنگبندی های متنوع است و از نیمه دوم فصل تابستان و اوایل پاییز و تا احساس اولین سرمای پاییزی به دلبری خود با گلهای زیبایش ادامه می دهد.
گل نیلوفر پیچ با نام علمی “IPOMOEA TRICOLOR” یک گیاه چندساله و بالارونده است. این گیاه گل های بسیار زیبایی تولید میکند و مورد توجه افراد زیادی میباشند. این واریته از نیلوفر پیچ، گل هایی به رنگ آبی آسمانی به وجود میآورد که نمای بسیار زیبایی دارند. برگ ها قلبی شکل هستند و گل ها شبیه شیپور میباشند. گیاهی بسیار پرطرفدار بین ایرانیان است. این گیاه دارای رشد بسیار سریعی بوده طوری که در عرض یک سال کل حصار شما را می پوشاند. گلهای این گیاه در صبح باز شده و به همین دلیل نام Morning glory قرار داده شده. گلهای با تلفیقی از رنگ های منحصر بفرد بنفش و صورتی و ترکیب هر دو که حالت ارغوانی داشته می باشد که منظره بسیار جذابی را به باغچه و منزل شما می بخشد.
گل نیلوفر پیچ رشد سریعی دارد و در یک فصل میتواند تا ۴/۵ متر رشد کند. گل دهی از اوایل تابستان شروع میشود و تا اولین سرمای پاییز ادامه پیدا میکند. پیچک ها زیبایی این گل را چند برابر میکنند. کاشت این گل در کنار آلاچیق ها، سایبان ها، بالکن یا به عنوان زمین پوش و … چشم انداز بسیار زیبایی را به وجود میآورد. گل نیلوفر پیچ یک گیاه مقاوم است و به مراقبت زیادی نیاز ندارد. گلهای بزرگ و معطر نیلوفر پیچ صبحها باز میشوند تا به خورشید زیبا خوشامد بگویند و سپس در حوالی غروب بسته میشوند. به نیلوفر پیچ وسیلهای بدهید تا بتواند از آن بالا برود. این گیاه رونده موانع اطراف خود را در آغوش میگیرد. آنها ترجیح میدهند روی نردهها، میله لامپها و داربستها رشد کنند
نیازهای نیلوفر پیچ
آبیاری:
هر چند که این گیاه به خشکی مقاوم است ولی از آنجایی که یک گیاه علفی است، بنابراین برای شاداب ماندن خود نیاز به رطوبت متوسط و همیشگی خاک دارد و تا زمانی که به رشد کامل نرسیده است، باید مرتب آبیاری شود. این گیاه را زمانی آبیاری کنید که سطح خاک تا عمق ۳-۲ سانیتمتری خشک شده باشد و آبیاری را در صبح هنگام انجام دهید.
پیچ نیلوفری خاکهای خیس را دوست ندارد و چنین شرایطی موجب کاهش رشد گیاه و کوچک ماندن آن، زرد شدن تدریجی برگها بخصوص از قسمت پایین گیاه و پژمردگی ساقه ها و حتی از بین رفتن گیاه می شود. کمبود آبیاری و خشکی کشیدن نیز در رشد گیاه اثر منفی دارد.
چنین گیاهانی گل تولید نمی کنند و برگهایی کوچکتر با بافتی ضخیم تر نسبت به گیاهان موجود در شرایط مساعد آبیاری دارند
دما:
این گیاه بومی مناطق گرمسیر است ولی درمناطق معتدل در فصل بهار و تابستان می تواند به خوبی رشد کند. اگرچه این گیاهان بومی مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری هستند اما در مناطق معتدل نیز در طی بهار و تابستان به خوبی رشد می کنند.
رشد این گیاهان زمانی در بهترین شرایط است که دمای خاک بالای ۱۸ درجه سانتیگراد باشد.
در مناطقی که تابستان گرم دارند بهتر است گیاه در مکانی کاشته شود تا در عصر هنگام از سایه برخوردار باشد این شرایط به گلدهی بهتر گیاه کمک می کند.
زیرا گرمای هوا با وجود نور مستقیم آفتاب یکی از دلایل کاهش گلدهی این گیاه است. گیاهان نیلوفر پیچ معمولا با اولین سرما و یخبندان از بین می روند.
نور:
این گیاه به نور مستقیم آفتاب نیاز دارد و اگر نور کم باشد باعث کم رنگ شدن برگ ها و کاهش گلدهی می شود. ولی باید توجه داشت که نور شدید به خصوص اگر آبیاری منظم نباشد، به گیاه آسیب می زند. این گیاه به مکانی با نور مستقیم آفتاب حداقل به میزان ۸-۶ ساعت در طی روز نیاز دارد و نور صبحگاه نسبت به نور عصر ارجحیت دارد.
کمبود نور موجب عدم گلدهی گیاه می شود و گیاه برگساری کم رنگ تولید می کند. فاصله برگها روی ساقه ها از هم زیاد می شود و گیاه از تراکم مناسبی برخوردار نخواهد بود. نور شدید معمولا و بخصوص اگر آبیاری گیاه مناسب باشد مشکلی برای گیاه ایجاد نمی کند اما اگر در منطقه ای با تابستان بسیار گرم زندگی می کنید بهتر است که گیاه در عصر هنگام از سایه برخوردار باشد.
خاک:
این گیاه در هر نوع خاکی به خوبی رشد می کند به شرطی که زهکش خاک مناسب باشد. بنابراین اگر خاک سنگین باشد، با اضافه کردن پیت می توان زهکش آن را مناسب کرده تا گیاه به خوبی رشد کند.
به طور کلی خاک مناسب آن ترکیبی از خاک برگ و خاک معمولی باغچه است.
هرس:
این گیاه به هرس خاصی نیاز ندارد مگر نمونه هایی که در گلدان نگهداری می شوند که در مورد این گیاهان نیز ساقه هایی هرس می شوند که خارج از شکل و فرم مورد نظر رشد کرده اند.
در مورد تربیت این گیاه نیز حتما باید از قیم مناسب استفاده کرد تا ساقه ها مکان و فضایی برای پیچیدن و بالا رفتن داشته باشند. به دلیل ازدحام و سنگینی ساقه های این گیاه بهتر است که پایه های قیم تا حداقل ۳۰ سانتیمتر در بستر خاک فرو برود و حدود ۳٫۵ متر نیز ارتفاع داشته باشد.
دو روش برای تکثیر این گیاه وجود دارد
کشت از طریق بذر:
این روش، روش اصلی کشت نیلوفر است که در این روش ابتدا بذر را ۲۴ ساعت قبل از کاشت در دستمال خیس قرار می دهند و بعد بذر کشت می شود. پوسته بذر ضخیم است. بنابراین بذر را خراش دهید یا به مدت چند ساعت در آب گرم خیس کنید تا نرم شود. این کار نرخ جوانهزنی را افزایش داده و سرعت جوانهزنی را نیز بالا میبرد. بذرهای گیاه نیلوفر پیچ را در اوایل فصل بکارید و آنها را با قطر کمی از خاک (حدود ۰٫۶ سانتیمتر)، بپوشانید. سپس آنها را بهطور کامل آبیاری کنید. جوانههای متراکم را از خاک بیرون بکشید، بهطوری که فاصله نهایی جوانهها از هم ۱۵ سانتیمتر باشد. این جوانهها میتواند تراکم را به میزان کم نیز تحمل کند، البته به شرط آنکه نرده یا حفاظ کافی در اطرافشان باشد تا ساقهها بتوانند دور آن بپیچند و پخش شوند.
یکی از ویژگی های این گیاه زیبا این است که دوست دارد به سمت بالا حرکت و رشد کند و در این حین به دور چیز هایی که بر سر راه رشدش است بپیچد پس وقتی که ارتفاع آن در گلدان به بیست سانتی متر رسید ، گیاه را از گلدان خارج کنید و به محلی که دوست دارید آن را بکارید ببرید
کشت قلمه:
این روش در فصل تابستان اماکن پذیر است که از گیاه قلمه نرم تهیه کرده و بعد کشت می شوند.
آفات و بیماری های گل نیلوفر پیچ
از جمله آفات مهم این گیاهان می توان به کنه قرمز عنکبوتی، شته، معندچی برگ و مگس سفید اشاره کرد. بیماری بخصوصی این گیاه را تهدید نمی کند و نامناسب بودن شرایط آب و هوایی عامل اصلی مشکلات ایجاد شده هستند.
اما به هر حال اگر مکان کاشت این گیاه بیش از اندازه سایه باشد و این شرایط با خیس و مرطوب شدن برگسار در طی آبیاری همراه شوند، نتیجه آن شیوع بیماری های قارچی خواهد بود که در این صورت می توان از سموم قارچکش استفاده کرد.
سایر بیماریهای احتمالی نیز عبارتند از زنگ که نوعی بیماری قارچی است و می تواند لکه هایی نارنجی – قهوه ای را در برگها بخصوص سطح زیرین برگها ایجاد کند و سایر بیماریهای لکه برگی که موجب بروز لکه هایی با مراکز زرد و کرم با بافتی خشکیده و مرده و حاشیه ای قهوه ای قرمز خواهد شد.
نکات مهم در پرورش گل نیلوفر پیچ
• این گیاه، سریع رشد است پس در سال بذر زیادی تولید کرده که در محیط اطراف خود می ریزد، اگر این بذرهای اضافی جمع نشوند، گیاهان زیادی تولید می شوند و مزاحمت ایجاد می کنند.
• برای گلدهی ایده آل، بهتر است به جای کود دادن، از خاک برگ استفاده شود.
• اگر هوا بسیار گرم باشد و یا گیاه در نور مستقیم قرار بگیرد، گیاه پلاسیده شده و گلدهی کاهش می یابد. پس باید در تابستان در محل نیم سایه قرار بگیرد
• باید توجه داشت که هیچ قسمت گیاه خورده نشود بخصوص بذرهای آن که ماده توهم زا دارند.
ممنون و خداحافظ
